Günlük Piyasa Bülteni

Güncel Piyasa ve Döviz Haberleri 20/03/2025 - Perşembe

• CHP'nin Cumhurbaşkanlığı seçimindeki adayı için yapılacak ön seçime günler kala, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun üniversite diplomasının İstanbul Üniversitesi tarafından iptal edildi. Yapılan açıklamada, İmamoğlu dâhil 28 kişinin yatay geçiş kararları ve diplomalarının 'yokluk' ve 'açık hata' gerekçeleriyle iptaline karar verildiği duyuruldu. Akabinde ise, İmamoğlu'nun dün sabah saatlerinde "PKK terör örgütüne yardım" ve yolsuzluk iddiasıyla gözaltına alınması Türk mali piyasalarında büyük çaplı bir panik havasının yaşanmasına neden oldu. Uzun bir süredir, döviz kurlarını kontrol altında tutan TCMB’nin dün sahneye ilk nazarda çıkmaması ile kaybolan derinliğe paralel USDTRY kuru 42,00 seviyesine varan bir yükseliş kaydederken, bir önceki günün kapanışına nazaran (36,67) en yüksek %15 değer kaybetti. 
• Türk Lirasında yaşanan flash crash (ani çöküş) ile kur Haziran 2023’den bu yana en büyük günlük hareketini kaydederken, alış ve satış kur makasının ciddi şekilde açıldığını, KKTC insanı için barometre görevi üstlenen GBPTRY kurunun ise 53,00 seviyesine varan yükseliş kaydettiğini gördük. Yabancı nezdinde Türkiye’nin risklerini gösteren beş yıl vadeli CDS risk primi 20 baz puan kadar artış kaydederek 272 baz puan seviyesine yükselmek suretiyle yılın zirvesini test ederken, hisse senedi piyasasında devre kesicilerin tetiklendiğini, ana endeksin %9 bankacılık endeksinin ise %10 düştüğünü gördük. İki yıl vadeli gösterge tahvilin basit faizi 300 baz puandan fazla yükselirken, Türkiye'nin yurt dışı borçlanma araçları olan uzun vadeli eurobondlar değer kaybetti. Yaşanan büyük panik ardından, TCMB'nin dün günün ilerleyen saatlerinde döviz piyasasındaki dengesizliğe kamu bankaları aracılığı ile müdahale ettiğini anlarken, piyasa kulislerinde 10 milyar doları aşan döviz satışının gerçekleştiğini okuyoruz. TCMB'nin analitik bilançosuna bakarak tahribatın boyutunu (döviz talebini) bugün ve yarın hesaplayacağız. 
• Halbûki, özellikle Trump sonrası dönemde yeniden filizlenen Avrupa - Türkiye ilişkileri, bugün başlayacak AB Lider Zirvesi'ne Türkiye'nin katılımcı olarak davet edilmesi, gayriresmî de olsa İsviçre'de sonuçlanan Kıbrıs Zirvesinde diyalog kapısının aralanması, Suriye ve Ukrayna'nın yeniden inşasında Türkiye'yi bekleyen fırsatlar, ABD ile sıcak bir düzlemde ilerleyen ilişkilerin yanı sıra TCMB'nin faiz indirim senaryosunun TL ve TL cinsi varlıklarda önemli bir değerlenme potansiyeli taşıdığını hafta başı pembe bir tablo sunarak detaylı bir şekilde kaleme almıştık. Lâkin, gelinen noktada, TCMB'nin ya da ekonomi yönetiminin de adeta saçını başını yolduğunu söylemek pek de hatalı olmayacaktır! 
• Peşinen yatırımcı nezdinde hukukî güvenlik ilkesinin ciddi anlamda zedelendiğini, bunun da zihinlerden veya fiyat davranışından kısa sürede çıkmayacağını düşünüyoruz. Dahası, geçen sene Mayıs ayından bu yana bizim gibi TL uzun pozisyon taşıyan pek çok yatırımcının da tedirgin olduğunu göz ardı etmemek gerekiyor. Özellikle, para piyasası fonları gibi likit enstrümanlardan süratle dövize geçebilme kapasitesi taşıyan neredeyse 1 trilyon paranın yanı sıra, şirketler cephesinde de TL faizden faydalanmak adına açılmış kocaman bir açık pozisyon ya da carry trade parası var. Sayıların dili ile konuşursak, şirketlerin 2023 yılının sonunda 83 milyar dolar olan açık pozisyonu, 2024 sonunda 142 milyar dolar seviyesine yükselerek 59 milyar kadar bozuldu! 
• Dün sabah saatlerinde yabancı yatırımcılarının döviz talebine bireylerin de katılması, akabinde ise şirketlerden gelen pozisyon kapama yönünde talebinin de eklenmesi ile döviz piyasasında derinliğin kaybolduğunu yukarıda izah etmeye çalışmıştık. Akabinde, TCMB'nin terazinin diğer ucunda boy göstermesi sonrası USDTRY kuru günün ikinci yarısında 38,00 seviyesinin hemen altına denge bulduğunu gördük. TL'nin istikrarlı ve öngörüsü yüksek ortama bir an önce geri dönmesi ve yurtiçi yerleşiklerin finansal davranışlarımda bozulma yaşanmamasını temenni ediyoruz. Aksi takdirde, uzun bir süredir devam eden enflasyonla savaş ya da dezenflasyon sürecinin zarar göreceği ve toplumun her kesimince verilen bu kadar özverinin de heba olacağını göz ardı etmemek gerekiyor.
• Bu minvalde, nasıl ki bir ordunun savaşta en büyük envanteri askerî gücü ve donanımı ise, TCMB'nin de güçlü yanları olduğunu göz ardı etmememiz gerekiyor. Şöyle ki, 18 Mart tarihli güncel verilere göre, TCMB'nin swap hâriç net yabancı para pozisyonu 58,5 milyar dolar ile rekor seviyelere yakın seyrediyor. Hatırlanacağı üzere, kısa bir süre önce, Devlet Bahçeli'nin sağlık durumu ve kabine değişikliği endişeleri ile tetiklenen dedikodu mekanizmasına paralel TCMB'nin yabancı para pozisyonu süratle 10 milyar dolar civarında bozulmuş, akabinde ise yine hızlıca telafi edilmişti. TCMB enflasyonla savaşta bu kadar yol alınmışken, dezenflasyon sürecinin sekteye uğramaması adında kur cephesinde yeniden stabilite kazandıracak ölçüde envanteri olduğunun altını çizmemiz gerekiyor! 
• Dönelim yurt dışına.... ABD Merkez Bankası FED’in dün akşam sonuçlanan olağan toplantısında ekonomide yavaşlamaya işaret eden perakende satış ve imalat verilerine rağmen genel beklentiye paralel faiz oranlarını %4,25-%4,50 aralığında sabit tuttu. Üyeler büyüme tahminlerini aşağıya çekerken, enflasyonu ise yukarı yönde güncelledi. Politika yapıcılar 2025'te iki faiz indirimi ön görürken, FED bilanço küçültme sürecini yavaşlatacağını açıkladı. 
• Başkanı Powell uzun süren basın toplantısında resesyon riskini zayıf olarak nitelendirirken, tarife artışı kaynaklı enflasyonist baskının ise geçici olduğunu adletti. Powell'ın özellikle piyasaları kaygılandıran resesyon riskini zayıf görmesi ile ABD borsalarının ana endeksleri dün geceyi yükselişle tamamladı. Son dönemlerde ciddi mânâda satış baskısına maruz kalan teknoloji hisseler ve bir dönem lokomotif görevi üstlenen Muhteşem Yedili son iki gündür satış baskısından kurtulsa da, Avrupa ve Asya borsalarının ABD borsalarına oranla daha iyi bir performans sergilemeye başladıklarını görüyoruz. Trump’ın Make America Great Again (Amerika'yı Yeniden Büyük Yap) sloganının (bu yolda attığı adımlar) ters tepmeye başladığını söylemek için biraz erken olsa da, doların yalnızlaşmaya başladığını itiraf etmemiz gerekiyor! EUR'nun güvenli liman olarak görüldüğü bir ortamda gidişatın bizi pek de haksız çıkarmayacağını düşünüyoruz! 
• Jeopolitik cephede ise Trump ile Zelenskiy, Rusya'nın Ukrayna ile olan savaşını sona erdirmek için birlikte çalışmak konusunda anlaştı. Beyaz Saray, bir saatlik telefon görüşmesini "harika" olarak nitelendirirken, öte yandan Trump ile telefonda konuşan Putin'in henüz tam mânâsı ile ateşkese sıcak bakmadığını görüyoruz. İsrail Hamas'a yönelik sınırlı kara operasyonu başlatırken, genel mânâda yüksek seyreden belirsizliklerin yardımı ile güvenli liman altın bu sabah 3,055 dolar seviyesine yükselerek rekorunu bir adım daha yukarıya taşıdı. Altının yükselişinde, FED'den beklenen iki faiz indirimine paralel doların piyasa faizi olan 10 yıllık tahvil getirisinin de %4,25 seviyesine gerilemesi önemli bir rol oynadı. Küçük kardeş gümüş 34 dolar seviyesinde önünde duran devasa direnç 35 dolar seviyesine bakarken, bir diğer değer saklama aracı olan bitcoin ise 87bin dolar seviyesine toparlanarak son iki haftanın en yüksek seviyesine geldi. 
• ABD borsalarının FED gecesinde %1 civarında yükseliş kaydetmesi ardından yeni gün başlangıcında Çin piyasalarındaki zayıflığın etkisiyle Asya piyasalarının genelinde karmaşık bir seyrin hâkim olduğunu görüyoruz. Doların piyasa kuru olan sepet bazında DXY 103 seviyesinin diplerinde ve son beş ayın en düşük seviyesinde işlem görürken, GBPUSD paritesi bugün sonuçlanacak İngiltere Merkez Bankası'nın (BoE) politika kararı öncesinde 1,30 seviyesinin aşarak dört ayın en yüksek seviyesini gördü. Bankanın faiz oranlarını sabit tutması bekleniyor. Bugün BoE yanı sıra, İsviçre, İsveç ve Güney Afrika merkez bankalarının da faiz kararını takip edeceğiz. ECB Başkanı Lagarde'nin konuşması EUR üzerinde önemli olabilir. Teknik mânâda EURUSD cephesinde 1,0990 seviyesinin önemli bir direnç görevi üstleneceğini, EUR'nun ise hızlı bir koşu kaydetmesi ardından yorgunluk emareleri göstermeye başladığını görüyoruz. 
• Her Perşembe olduğu üzere Türkiye cephesinde TCMB ve BDDK haftalık verilerini önemle takip edeceğiz. TCMB'nin kadar rezerv kaybettiğine ilişkin ilk resmî veriyi bugün hesaplayacağız. Ne kadar yazsak da, dönüp dolaşıp Türk mali piyasalarına son cümleyi vermek durumundayız. Dün cereyan eden gelişmeler hak ve hukuk kavramları üzerinden yatırımcı algısını zedelerken, beraberinde ciddi soru işaretlerine de sebebiyet verdiği gerçeğini göz ardı etmesek de, Türk mali piyasalarında var olan olumsuz havanın bugün ivme yitirmekle birlikte korunmasını bekliyoruz. TCMB'nin ise dizginleri sıkı tutarak TL'deki değer kaybını sınırlamaya devam edeceğini düşünüyoruz.